Wind

De zon verwarmt de atmosfeer van aarde sterker aan de evenaar dan op andere breedtegraden. Daardoor ontstaan stijgende luchtmassa’s die zich door de wenteling van de aarde op grote hoogte van de evenaar weg bewegen. Ze koelen af en zakken weer naar het aardoppervlak, op een grotere breedtegraad. Door deze circulatie ontstaan drukverschillen dicht bij het aardoppervlak. Wind is daarvan het gevolg. De overheersende winden op aarde worden door deze circulatie bepaald.

Windenergie is een van de oudste hernieuwbare-ener­gie­bronnen die door de mensheid geëxploiteerd werden. In het oude Egypte was wind de drijvende kracht voor het goederentransport over de Nijl, en in het Perzië van ca. 200 voor Christus werden voor het eerst windmolens met verticale as gebruikt voor het malen van graan. In Europa werden de graanmolens geïntroduceerd vanuit het huidige Frans-Vlaanderen. De eerste vermeldingen dateren uit het midden van de 12e eeuw; ze stonden er dus wellicht al in de 11e eeuw.

Modern, helder en schoon
De technologie van de moderne windmolens is rijp en blijft evolueren naar nog betere toepassingen. Windmolens leveren op de goed­koop­ste manier schone energie.

Bovendien zijn ze heel eerlijk bij hun energieproductie. Windmolens verbergen niets. Al wat mis kan gaan, is voor iedereen zichtbaar. Bij windmolens zijn er geen ondergrondse leidingen waarin lekken kunnen ontstaan die de ondergrond of het drinkwater verontreinigen, of die risico’s op explosies betekenen als ze niet tijdig opgemerkt worden.

Windmolens veroorzaken geen onzichtbare emissies. Ze stoten geen CO₂ uit, die het klimaat zou kunnen beïnvloeden; evenmin zwavel die zure regen veroorzaakt. Windmolens vergen ook geen aanvoer van brandstoffen. Zo beperken ze het risico van scheepsrampen met olie- of gastankers – denk maar aan de massale vogelsterfte voor de Franse kust toen de Erika verging  in de winter van ’99-’00, en de zee- en strandvervuiling die daarmee gepaard ging, of de gigantische ecologische ramp na het ontploffen van het boorplatform Deepwater Horizon in de Golf van Mexico midden 2010.

Gigantische veiligheidsmaatregelen zoals voor gasterminals zijn overbodig. Ook het transport van nucleaire brandstoffen over het spoor of over de weg hoeft niet meer.

Windmolens veroorzaken bijna geen afval. Geen ovenslakken na verbranding, geen zware metalen. Het materiaal dat vrijkomt bij de afbraak kan vrijwel probleemloos gerecycleerd worden. Van stralingsrisico tenslotte of van giftig kernafval dat duizenden jaren gecontroleerd moet gestockeerd worden, is geen sprake.

Windenergie in Europa
Wereldwijd neemt de belangstelling voor windenergie toe. In Europa zijn vooral Denemarken, Spanje en Duitsland koplopers. België hinkt nog heel wat achterop (zie tabel). Toch is er ook in ons land voldoende potentieel voor windenergie. Dat zie je op de windatlas van Europa (zie figuur).

Windenergie in Vlaanderen
Om duidelijkheid te bieden over inplantingsplaatsen voor windenergie heeft de Vlaamse regering een omzendbrief gemaakt met richtlijnen. Die richtlijnen werden omgezet naar een windplan voor Vlaanderen. Dat zijn kaarten die de ruimtelijke richtlijnen omzetten op een kaart en die een overzicht geven van windsnelheden op elk punt in Vlaanderen. Deze kaarten mogen niet als een vastliggend gegeven worden beschouwd, ze moeten geïnterpreteerd worden aan de hand van de lokale ruimtelijke plannen en de specifieke situatie. In het voorjaar van 2006 werd een nieuwe versie van de omzendbrief gepubliceerd (262k).

Meer over windenergie:
http://www.ode.be/ en http://www.vwea.be